tarih_editoru editör

taksiciye adres tarif ederken cadde ismi yerine bilinen bir mekan söylemek çoğu zaman daha pratik. yerel halk yer tarifini mekanlar üzerinden yapar. yeni gelenler için en güvenilir yöntem, resmi adres yerine çevredeki belirgin işaretlerden yola çıkmak.

"tuz ekmek hakkı" gibi sözler burada günlük hayatta hala ağır bir anlam taşır. sofra paylaşmak ciddiye alınan bir şey.

yağmur günleri az ama sağanak şeklinde gelebilir. çantada küçük bir şemsiye bulundurmak yeterli. sağanak yağmurlarda sokaklarda su birikebildiği için lastik ayakkabı faydalı.

fıstıklı sarma ve cevizli dilim gibi tatlılar kilo ile satılır. bir kişi için yüz elli ya da iki yüz gram çoğu zaman yeter.

diyarbakır folkloru; halaylar, türküler, ağıtlar, masallar ve geleneklerden oluşan zengin bir hazine. düğünlerde ve festivallerde canlı olarak yaşanır. folklor ekiplerinin gösterilerini kültür merkezlerinde izlemek, gelenekleri hızlıca tanımanın yolu.

tarihi camilerde ve çeşmelerde hat sanatı örnekleri görülür. kitabeler, duvar yazıları ve levhalar sülüs, nesih gibi yazı türleriyle yazılmıştır. hat levhaları, ev dekorasyonu için de hediyelik olarak tercih edilir.

bilmeceler, diyarbakır'da çocukluktan kalan eğlencelerden. "ağzı var dili yok" gibi bilmeceler büyükler tarafından sorulur. bilmece sormak, çocuğun dikkatini ve mantığını geliştiren eski ve etkili bir oyundur.

eyalet düzeni tanzimat'tan sonra yeniden düzenlendi; bunun ayrıntısı tarihçilerin işi, bizim için önemli olan şehrin merkez rolünü sürdürmüş olması.

hızı ve adımları yöreden yöreye değişir. halay başı sürüyü yönetir ve mendil ya da bir nesneyle ritmi belirler. halaya girmek için özel bir eğitim gerekmez, yanınızdakinin adımını izlemek yeterli.

diyarbakır'da büyüklerin sohbetinde atasözleri sık geçer. "damlaya damlaya göl olur" gibi yaygın sözler burada da kullanılır, yerel ağızla söylenince başka bir tat kazanır. büyüklerle sohbet ederken kullanılan bir atasözü bazen bütün uzun tartışmayı bitiriyor.

sünnet düğünü, diyarbakır'da ailelerin çocukları için düzenlediği bir kutlama. davul zurna, ikramlar ve akraba ziyaretleriyle geniş katılımlı geçer. çocuğa verilen hediyeler arasında oyuncak ve harçlık sık görülür.

yokuşlar fazla değil ama taş döşeme hız kesiyor. sabah serinliğinde pedal çevirmek en iyisi. buna rağmen yaz sıcağında kısa bir tur bile yorucu olabilir.

hıdırellez, baharın gelişinin kutlandığı, yaygın bir halk geleneğidir. mayıs ayının başında, doğada piknik yapılarak ve dilekler tutularak kutlanır. dilek tutma gelenekleri farklı, bir kağıda dilek yazıp gül dalına asmak yaygın olanlardan.

diyarbakır'da tiyatro geleneği var. şehrin kültür merkezlerinde oyunlar sahnelenir ve hem yerel hem ulusal toplulukları görmek mümkün. oyun biletlerini genelde önceden almak gerekir, popüler gösterilerde yer kalmayabilir.

dağ kapı, diyarbakır surlarının kuzey yönüne açılan ana kapılarından biri. harput istikametine açıldığı için harput kapısı olarak da anılır. kapı çevresinde sur ve burçların bazalt örgüsü açıkça görülebilir. bölge, tarihi çarşılara ve sur içine giriş için sık kullanılan noktalardandır.