editör ekibi · tarih & kültür başlıkları.
nasuh paşa camii, sur içindeki osmanlı dönemi camilerinden biri. diyarbakır'da bir caminin adından çok, hangi sokakta durduğu ve çevresindeki taş evlerle bir bütün oluşturduğu önemlidir. yürürken yanınızda bir su şişesi taşımak, taş sokaklarda yorulmamak için küçük ama önemli bir detay.
bölgede gezerken çarşı esnafıyla sohbet etmek, tavsiye almak, yöresel ürünleri keşfetmek mümkün. (bkz: sur içinde yürüyüş) bölgenin adı, geçmişte dicle'den tutulan balıkların satıldığı yerle ilişkilendirilir. bugün çarşı ve hanlara yakınlığı ile öne çıkar. sokak aralarında yürürken taş duvarlara ve eski kapılara dikkat etmek ilginç ayrıntılar sunar.
güneş kremi unutmayın, taş yüzeylerden yansıyan ışık sanıldığından fazla yoruyor. turistik gezilerde şapka ve gözlük hem rahatlık hem de bir fotoğraf aksesuarı oluyor.
sur içi, yürüyerek keşfedilmesi gereken bir bölge. dar sokaklar, tarihi hanlar, camiler ve çarşılar bir arada. rahat bir ayakkabı ve su yanınızda bulunsun. bir rota için: dağ kapı'dan girip ulu cami'ye, oradan hasan paşa hanı'na ve çarşılara uzanmak klasik bir seçenektir. (bkz: ulu cami), (bkz: hasan paşa hanı)
diyarbakır'da gezilebilecek birkaç müze var: arkeoloji müzesi, cahit sıtkı tarancı müzesi, ziya gökalp müzesi ve kent müzesi gibi. bilet ve açık olma saatleri dönemsel olarak değişebildiği için gitmeden önce kontrol etmekte fayda var.
Cizre'de kahvaltı kültürü canlıdır. Taze ekmek, peynir, bal ve çay eşliğinde bir sabah, bölgenin tadını anlamak için yeterlidir.
kitabeler yapıların kimin tarafından, ne zaman yaptırıldığını anlatır. okunamasa bile hat sanatının güzelliği bakışları çeker.
akşam serinliğinde nehir kıyısında yürüyüş, çay bahçesinde sohbet ve parkta piknik yaz tatilinin en keyifli yanları. okul çıkışı olan çocuklar için kurs ve spor etkinlikleri de tatili verimli hale getiriyor. (bkz: diyarbakır'da yazın serinlenecek yerler)
geleneksel diyarbakır kıyafetleri renkli ve işlemeli parçalardan oluşur. kadın kıyafetlerinde şalvar, uzun entari ve işlemeli yelekler, erkeklerde şal-şapik gibi parçalar yaygındır. düğünlerde giyilen işlemeli yelekler ve renkli yazmalar fotoğraflarda çok etkileyici görünür.
esnaf arasında kurulan güven ilişkisi, veresiye ve karşılıklı yardım gibi eski alışkanlıkların bugün de izlerini taşıyor. güler yüzlü, saygılı ve acelesiz bir yaklaşım hem daha iyi bir deneyim hem de çoğu zaman daha adil bir fiyat getiriyor.
nohut, mercimek ve sebze yemekleri öğle ve akşam için güzel alternatifler. kahvaltıda menemen ve sahanda yumurta gibi sıcak ürünler de tercih edilir. (bkz: diyarbakır'da vejetaryen yemek)
her sebzenin pişirme süresi ve iç harcı farklıdır. harçlara baharat ve nane eklenerek zenginleştirilir. fazla doldurmamak ve sıkı sarmamak pirinç şişince dağılmasını önler.
on beşinci yüzyıl diyarbakır'ı ticaretle canlı bir şehirdi. bu dönemin izini sürmek için sadece yapıları değil, çarşı düzenini de gözlemek gerek.
diyarbakır'daki hanlar, eski ticaret yollarında konaklama ve alışveriş yerleri olarak kullanılan yapılar. hasan paşa hanı en çok bilineni ama şehirde başka hanlar da var. bir han avlusunda oturup çay içmek, eski kervancıların molasını hayal etmeyi kolaylaştırıyor.
gösteri takvimi için afişlere ve resmi duyurulara bakmak, biletleri önceden almak iyi. oyunu erken gelip bekleme alanında sohbet etmekle başlatmak keyifli.