Amed Sözlük Nedir, Neden Var?

Bir şehir sadece taşından, suruyla, köprüsüyle hatırlanmaz. Bir çay ocağında anlatılan hikâye, bir maç çıkışı söylenen laf, bir mahallede herkesin bildiği ama hiçbir yere yazılmamış bir isim de o şehrin parçasıdır. Amed Sözlük tam olarak bu yazılmamış şeyleri yazmak için var.

Kısaca söylemek gerekirse Amed Sözlük, Diyarbakır'ın şehir sözlüğüdür. Ekşi Sözlük gibi sözlükleri bilenler mantığı hemen tanır: biri bir başlık açar, diğerleri o başlığın altına yorum yazar. Biz "entry" yerine "yorum" diyoruz, çünkü buradaki yazıların çoğu bir sohbetin devamı gibi akıyor.

Neden ayrı bir sözlük?

Büyük sözlüklerde Diyarbakır çoğu zaman ya bir haber başlığında ya da birkaç cümlelik bir tanımda geçer. Oysa bu şehrin anlatılacak çok şeyi var. Hangi semtte hangi fırının ekmeği meşhurdur, Dicle kenarında yazın akşamları nasıl geçer, eski Diyarbakırlılar bir yeri hangi adla anar; bunlar ancak şehri yaşayanların yazabileceği şeyler.

Amed Sözlük'ü açmamızın sebebi de bu: Diyarbakır'ın kendi sesiyle, kendi diliyle yazılmış bir ortak hafıza kurmak. Burada yazılan her yorum, yıllar sonra bu şehri merak eden birinin okuyacağı bir not olabilir.

Sözlükte neler konuşuluyor?

Konular geniş. Bir kısmını şöyle sıralayabiliriz:

• Semtler: mahallelerin hikâyeleri, sokak isimleri, eskiden ve şimdi nasıl oldukları.
• Amedspor: maçlar, kadro, tribün, deplasman yolculukları. Fikstür ve kadro sayfaları da sözlüğün içinde.
• Süper Lig ve genel futbol: şehrin futbolla ilişkisi sadece bir takımla sınırlı değil.
• Gündelik hayat: yemek, ulaşım, okul, iş, şehirde yaşamanın küçük dertleri ve güzellikleri.
• Kültür ve tarih: surlar, hanlar, camiler, kiliseler, dengbêjler, eski fotoğrafların anlattıkları.

Bunların hiçbiri bizim belirlediğimiz bir liste değil. Başlıklar okurlardan gelir; biz sadece düzeni korumaya çalışırız. Kayıt sayfasında yazan cümle aslında sözlüğün özeti: bildiğini yaz, bilmediğini sor. Bir mekânın adresini bilmiyorsanız sorun, bir semtin eski hâlini hatırlıyorsanız anlatın. Soru da cevap da bu hafızanın parçası.

Nasıl bir yer olsun istiyoruz?

Sözlüklerin kötü bir ünü de var: kavga, hakaret, boş laf. Biz bunun tersini istiyoruz. Farklı görüşlerin yan yana durabildiği, kimsenin aşağılanmadığı, mizahın da ciddiyetin de yer bulduğu bir ortam. Bunun için yazılı kurallarımız var, bir de şikâyet ve moderasyon düzeni. Ama asıl düzeni yazanlar kurar; iyi yazılmış bir yorum, kötü yazılmış on yorumdan daha çok okunur.

Sözlükte bir de editör ekibi var. Editörlerin nickinin yanında küçük bir rozet görürsünüz. Onların işi içerik üretmekten çok başlıkların düzgün kalmasına, kuralların uygulanmasına yardım etmek.

Nereden başlamalı?

Okumak için üye olmanız gerekmiyor. Ana sayfada son hareketli başlıkları görürsünüz, "bugün" sayfasında da günün akışı durur. Bir süre okuyup sözlüğün havasını tanımak, yazmaya başlamadan önce yapılabilecek en iyi şey.

Yazmak isterseniz bir hesap açmanız yeterli. E-posta, Google ya da Apple hesabınızla birkaç dakikada üye olabilirsiniz. Sonra ister bir başlığa yorum yazarsınız, ister kendi başlığınızı açarsınız. Sözlüğün ne olduğunu ve ne olmadığını daha ayrıntılı merak ediyorsanız hakkında sayfasına da göz atabilirsiniz.

Bu blogda da sözlüğü nasıl kullanacağınızı, yeni özellikleri ve şehirle ilgili yazıları adım adım anlatacağız. Hoş geldiniz; şehrin hafızasına bir satır da siz ekleyin. Sur'un taşlarından Amedspor'un tribünlerine, mahalle fırınından üniversite yurduna kadar anlatacak bir şeyiniz mutlaka vardır. Onu yazmanın yeri burası.